maliszewski2222
dr hab. Norbert Maliszewski
Ekspert ds. zachowań politycznych
Uniwersytet Warszawski
 .

.

 
[09.04.2016]

Jedynie 33 proc. badanych jest za tym, aby na Krakowskim Przedmieściu stanął pomnik ofiar katastrofy prezydenckiego samolotu. Tylko 25 proc. zamierza uczcić szóstą rocznicę tragedii smoleńskiej. Wzbudza ona smutek u 40 proc. respondentów, pozostali czują obojętność, niechęć. Badano też, czy zmieniły się przekonania Polaków co do przyczyn katastrofy, a także ocenę powołanie nowej Komisji Badania Wypadków Lotniczych przez ministra Macierewicza.

Zrzut ekranu 2016-04-10 o 00.13.49

Jedynie 33 proc. badanych sondażu Ariadna jest za tym, aby na Krakowskim Przedmieściu stanął pomnik ofiar katastrofy prezydenckiego samolotu (opis metody na dole tekstu). Ponad połowa (56 proc.) respondentów jest temu przeciwna. Pozostali nie mają zdania.

Tylko 25 proc. badanych zamierza uczcić szóstą rocznicę tragedii smoleńskiej. Aż trzy czwarte odpowiedziało negatywnie na to pytanie.

Zrzut ekranu 2016-04-10 o 00.14.02

Szósta rocznica tragedii smoleńskiej wzbudza smutek u 40 proc. respondentów, pozostali czują obojętność, niechęć. Mając w pamięci głęboką narodową żałobę w 2010 roku, wspólnotę, która się utworzyła, warto się zastanowić, jakie są powody owego zobojętnienia?

Zrzut ekranu 2016-04-10 o 00.14.11

Jednym z powodów obojętności może być obecny gorący spór polityczny. Przebiega on na wielu liniach, ale jedna z bardziej istotnych dotyczy interpretacji przyczyn katastrofy prezydenckiego samolotu 10 kwietnia 2010 roku pod Smoleńskiem. O te przyczyny zapytano respondentów. Największy odsetek badanych (22 proc.)  wskazywał błąd pilotów i kontrolerów w Smoleńsku. Przy tak zadanym pytaniu, gdzie są możliwe różne opcje, zamach jako przyczynę wskazało 20 proc. osób. W porównaniu do badania zaś sprzed miesiąca najbardziej wzrósł odsetek odpowiedzi nie wiem (6 punktów proc.).

Zrzut ekranu 2016-04-10 o 00.12.54

Wątpliwości co do przyczyn tragedii mogły się pojawić z powodu otwarcia na nowo dyskusji na  ten temat. 53 proc. badanych negatywnie ocenia powołanie nowej Komisji Badania Wypadków Lotniczych w sprawie katastrofy w Smoleńsku przez Ministra Obrony Narodowej Antoniego Macierewicza. Wprawdzie minister przekonał do swoich argumentów 5 punktów proc. więcej osób niż miesiąc temu, niemniej jednak inni wyborcy, poza elektoratem PiS, traktuje tę inicjatywę negatywnie.

Zrzut ekranu 2016-04-10 o 00.13.06

Zdaniem ponad połowy osób (55 proc.) ta nowa komisja nie przyniesie nowych faktów, służy tylko politycznej grze. Sympatycy PiS sądzą inaczej, co więcej minister Macierewicz w ciągu miesiąca przekonał o 3 punkty proc. więcej badanych, którzy spodziewają się lepiej zrozumieć przyczyny katastrofy prezydenckiego samolotu.

Zrzut ekranu 2016-04-10 o 00.13.18

Podsumowanie. Poglądy sympatyków PiS i pozostałych osób badanych są odmienne. Występuje tzw. „syndrom oblężonej twierdzy” w elektoracie partii rządzącej. Polega on na dzieleniu społeczeństwa na „swoich” o podobnych poglądach (np. wyznających teorię zamachu) i „obcych”, myślących inaczej, negatywnie etykietkowanych.

Zrzut ekranu 2016-04-10 o 00.13.36

To jednak zawęża elektorat PiS. Owi „inni” nie chcą nowej Komisji ministra Macierewicza, chociaż nie są zadowoleni z wyników komisji Millera, nie są pewni przyczyn katastrofy.  Uczynienie tematu tragedii centralnym, wykorzystanie rocznicy jako sposobu na zmianę społecznych postaw może przynieść odwrotny skutek od zamierzonego. PiS wpadnie znów w pułapkę partii jednego tematu („zemsty”), a na to nie może sobie pozwolić partia rządząca.

Tragedia smoleńska na kilka miesięcy połączyła polskie społeczeństwo, a teraz je dzieli. Konsekwencje są takie, że Polacy (poza wyborcami PiS) nie chcą ani świętować rocznicy, ani też upamiętnienia tej ogromnej tragedii.

Raport prezentuje wyniki badania przeprowadzonego w dniach 1-5 kwietnia 2016 roku na ogólnopolskiej próbie liczącej N=1020 osób, dobranej z panelu Ariadna metodą CAWI. Kwoty dobrane wg reprezentacji w populacji Polaków wieku 18 lat i więcej dla płci, wieku, wykształcenia i wielkości miejscowości zamieszkania.