Dominika Maison

Dominika Maison 
Profesor Uniwersytetu Warszawskiego
Ekspert w dziedzinie badań społecznych
oraz postaw i zachowań finansowych Polaków

.

[24.XII.2014]

Święta Bożego Narodzenia, a nawet bardziej Wigilia, to najważniejsze święto dla większości Polaków. Jest to też święto bardzo tradycyjne, pełne kultywowanych latami rytuałów: tradycja dzielenia się opłatkiem, tradycyjne potrawy, prezenty, Święty Mikołaj. Jak silna, niezmienna i niezachwiana jest jednak polska bożonarodzeniowa tradycja?

Okazuje się, że pewne rzeczy są stałe i niezmienne, jednak sporo pojawia się nowych, co pokazało przeprowadzone badanie na panelu badawczym Ariadna na ogólnopolskiej próbie 1074 Polaków. Po pierwsze, to co niezmienne to „wielkie żarcie” towarzyszące tym świętom. Większość Polaków planuje przeznaczyć najwięcej pieniędzy na jedzenie – średnio około 600 zł, ale jak to ze średnią jest, oznacza to, że będą tacy co wydadzą 150 zł i tacy, którzy bez problemu przeznaczą na święta ponad 1000 zł. Interesujące, że największe kwoty na przyjęcia świąteczne planują przeznaczyć mieszkańcy średnich miast, od 20 do 100 tys. mieszkańców (ponad 1000 zł).  Wygląda na to, że tam najsilniejsza jest tradycja „postaw się a zastaw się”, choć patrząc na ceny składników większości wigilijnych potraw, trudno mi sobie wyobrazić przejedzenie takiej kwoty. Na prezenty natomiast Polacy planują wydać zdecydowanie mniej – średnio ok. 390 zł. Chociaż biorąc pod uwagę obie kwoty razem to widać, że święta to niezły biznes. Nic dziwnego, skoro już od początku grudnia sklepy bombardują nas różnymi świątecznymi pokusami, którymi jak widać coraz trudniej się oprzeć.

Wydatki

No a co z Wigilijnym stołem? Tu bez zmian i bez względu na stopień zaangażowania religijnego króluje opłatek – 83% Polaków twierdzi, że pojawi się on na ich stołach. A co jeszcze? Bezsprzeczny lider polskiej Wigilii to czerwony barszcz – pojawi się on u 74% Polaków, potem śledź – 67% i pierogi z kapustą – 66% oraz karp – 64% i uszka – 63%. Te potrawy nie poddają się modom i cały czas towarzyszą polskiej Wigilii.

Jednak widać też pewne zmiany. Po pierwsze coraz częściej Wigilii towarzyszy wino – 20%, niż wódka – 13% (choć oczywiście tradycyjnie jest tego dnia post, więc żadnego alkoholu nie powinno być). Również coca-cola pojawia się na polskich stołach, ale patrząc na intensywne reklamy koncernu przed świętami, podkreślające w swoich komunikatach dopasowanie tego napoju do polskiej tradycji, to nie jest jej zbyt dużo – zaledwie 16% ma zamiar pić ten napój przy wigilii stole (mniej niż wino!). Coraz częściej, wbrew tradycji, pojawiają się w Wigilię również mięsne potrawy jak pierogi z mięsem, schab, kiełbasa czy pieczony kurczak (mniej niż 15%).

Potrawy

Najbardziej od tradycji odchodzą młodzi ludzie – poniżej 30 roku życia. To u nich najczęściej obecne jest wino w miejsce śledzia, coca-cola oraz potrawy mięsne. Ciekawe zatem jak będzie wyglądała wigilia za 20 lat i kiedy na świątecznym stole pojawi się sushi (to w końcu też ryba), indyk albo pizza. A kiedy, jak na przykład we Francji, do tradycji Wigilijnej wejdzie wieczór spędzony z rodziną w dobrej restauracji?

Zobacz inne artykuły >>>